czwartek, 22 września 2016

Pierwszy polski pisarz, pierwsza polska książka – pokaz Kroniki Wincentego Kadłubka








Kronika polska to pierwsza, najstarsza książka napisana przez Polaka. Mistrz Wincenty, zwany Kadłubkiem, stworzył na przełomie wieków XII i XIII barwną, erudycyjną opowieść o dziejach naszego kraju i przeszedł do historii jako pierwszy twórca polskiej literatury. Rękopis Kroniki zobaczyć będzie można w sobotę 24 września w Pałacu Rzeczypospolitej (Krasińskich) na specjalnym, jednodniowym pokazie z cyklu Pierwsze/Najstarsze. Wydarzeniu towarzyszy wykład prof. Henryka Samsonowicza i rozmowa Włodzimierza Kalickiego z prof. Jackiem Banaszkiewiczem oraz możliwość zwiedzenia zamkniętego na co dzień Pałacu.

Kronika polska Wincentego Kadłubka – pokaz z cyklu Pierwsze/Najstarsze
Pałac Rzeczypospolitej, Warszawa, pl. Krasińskich 3/5
sobota, 24 września w godz. 11-19
wstęp wolny

Powstała na przełomie XII i XIII w. Kronika polska nie jest suchym opisem wydarzeń - mistrz Wincenty nadał jej kształt błyskotliwego dialogu pomiędzy dwoma biskupami: gnieźnieńskim Janem i krakowskim Mateuszem. Epizody z polskiej historii opowiada Jan, a Mateusz komentuje je analogiami ze starożytności i Biblii. Napisana po łacinie Kronika jest dowodem erudycji autora – prof. Brygida Kürbis we wstępie do wydanego w serii „Biblioteka Narodowa” polskiego przekładu dzieła nazwała ją europejskim pomnikiem umysłowości i uczoności dwunastowiecznego humanisty. Dzieło to jest także znakomitym świadectwem bogactwa i dojrzałości średniowiecznej polskiej myśli polityczno-prawnej w kontekście europejskim. Co ciekawe, na kartach tej drugiej (po dziele Anonima, zwanego Gallem), a pierwszej spisanej przez Polaka kroniki naszego kraju, Wincenty Kadłubek opisał nie tylko dokonania władców historycznych, ale także postaci legendarne: Kraka, Wandę, Popiela czy „całożercę” – potwora znanego dziś jako smok wawelski.

Kronika Wincentego Kadłubka w Polonie – Cyfrowej Bibliotece Narodowej: http://polona.pl/item/264647/38/




Sam magister Wincenty to postać bardzo tajemnicza: jeden z najwybitniejszych intelektualistów swoich czasów, kształcony prawdopodobnie w Paryżu lub Bolonii. Przez 10 lat piastował godność biskupa krakowskiego, a później – w  nieznanych okolicznościach - zrezygnował z tej funkcji i ostatnie lata życia spędził w klasztorze cystersów w Jędrzejowie, umierając w opinii świętości w roku 1223. W XVIII wieku został ogłoszony błogosławionym Kościoła rzymskokatolickiego. 



Wykłady towarzyszące pokazowi
• 15.00 „O mistrzu Wincentym zwanym Kadłubkiem i jego kronice”. – prof. Henryk Samsonowicz
• 16.30 „Wszystkie baśnie Wincentego Kadłubka, czyli o pochodzeniu najbardziej znanych polskich podań”. Z profesorem Jackiem Banaszkiewiczem rozmawia Włodzimierz Kalicki



Pałac Rzeczypospolitej – zwiedzanie z przewodnikiem
Bezpłatne oprowadzanie po Pałacu Rzeczypospolitej z warszawskim przewodnikiem Jackiem Karwatem. Obowiązuje rejestracja: http://pierwszenajstarsze.bn.org.pl/wydarzenia/13-kronika.html Pałac można zwiedzać również we własnym zakresie, w godzinach trwania pokazu (11.00-19.00). 





PIERWSZE/NAJSTARSZE to cykl prezentacji z okazji 1050. rocznicy chrztu Polski. Co miesiąc Biblioteka Narodowa prezentuje w Pałacu Rzeczypospolitej pierwsze teksty i najstarsze zabytki kultury i historii, dokumentujące początki państwa polskiego. Wybiera się ktoś z was na ten pokaz?




15 komentarzy:

  1. woooow robi wrażenie jakbym mogła zobaczyć na żywo to wowoow

    OdpowiedzUsuń
  2. Nieziemskie :) I muszę przyznać, że rękopisy są bardzo ładne

    OdpowiedzUsuń
  3. Ciekawe wydarzenie, tylko oczywiście za daleko...

    OdpowiedzUsuń
  4. Wspaniała inicjatywa. Ja się na studiach nałaziłam i najeździłam - wiele takich cudów miałam okazję zobaczyć z bliska :) Zawsze robią wrażenie.

    OdpowiedzUsuń
  5. Cudny rękopis, zachwyca po tylu wiekach.

    OdpowiedzUsuń
  6. Nawet nie wiesz, jak Ci zazdroszczę! Pozytywnie oczywiście! :)

    OdpowiedzUsuń
  7. Postagem maravilhosa, obrigado pela visita.
    Blog: https://arrasandonobatomvermelho.blogspot.com.br/
    Canal:https://www.youtube.com/watch?v=DmO8csZDARM

    OdpowiedzUsuń
  8. WOw, jestem totalnie oczarowana, gdybym miała bliżej, poszłabym bez mrugnięcia okiem. ;)

    OdpowiedzUsuń
  9. O, niezła ciekawostka. Nie miałem pojęcia, kto z polaków i kiedy napisał pierwszą książkę. Teraz już będę wiedział. :)

    OdpowiedzUsuń
  10. Chciałabym uczestniczyć w tym pokazie...

    OdpowiedzUsuń
  11. Chciałabym zobaczyć to na żywo! I taka mała refleksja mnie naszła - też piszę na marginesach. :D

    OdpowiedzUsuń

Dziękuję wszystkim za ślad, który tutaj zostawiacie :)